We gaan we het vandaag hebben over de distelvink. Deze vinkachtige is te herkennen aan de zwart-witte kop met rood gezicht en de opvallend gele strepen op de zwarte vleugels.
De meesten van u kennen de distelvink onder zijn andere naam: de putter. De vogel verkreeg deze naam omdat zij, eenmaal tot kooivogel gemaakt, een trucje kon leren, waarbij het een touwtje met hieraan een 'emmertje' (meestal een vingerhoedje) omhoog kon halen en zo dus water putte, zoals wij water uit een waterput halen. De vogel die het meeste water kon verplaatsen was het mannetje. Later werd putten een synoniem van stevig drinken en de grootste drinkebroer werd toepasselijk 'mannetjesputter' genoemd. Dit woord heeft de tand des tijds doorstaan.
De putter werd in vroeger tijden veelvuldig afgebeeld op religieuze, katholieke schilderijen aan de zijde of zelfs in de handen van Jezus of Maria. Dat heeft een oorsprong en wel deze: Volgens de mare was de putter betrokken bij het Lijden van Jezus. Toen Hij het kruis droeg, landde het vogeltje op Zijn voorhoofd en trachtte, vol compassie, de doornen (van de doornenkroon) uit de gekwelde huid van de Heiland te pikken. Terwijl de putter dit nobele werk verrichtte, kwam het bloed van Jezus op zijn gelaat terecht en het is daar sindsdien altijd gebleven.
Ditzelfde verhaal wordt overigens ook verteld over het roodborstje, maar de keuze voor de putter is zo gek nog niet: het Hebreeuws kent geen echt onderscheid tussen de woorden 'distel' en 'doorn' en de putter is de distelvink, dus voor de begrippen toen ook gelijk de 'doornenvink'. Hiermede werd de putter een symbool voor de Passie en de kruisiging.
Een andere reden om Jezus af te beelden met een putter school in het feit dat in de dertiende eeuw een verschuiving plaatsvond binnen de katholieke kerk. Daarvoor werd Jezus als kind afgebeeld met een rol perkament, als Schriftgeleerde. In de dertiende eeuw wilde men het Kind meer echt kind laten zijn en een kind loopt niet rond met rollen perkament, een kind loopt rond met speelgoed en kleine kooivogeltjes, zoals onder andere de putter, waren in die tijd een geliefd 'speelgoed' van kinderen. Bovendien verschilt het Italiaanse woord voor perkament (cartellino) maar één letter met het Italiaanse woord voor putter (cardellino), dus die omslag was snel gemaakt. Italië was met hoofdstad Rome en het Vaticaan leidend in die tijd in de kunst en de religie.
Bij ons is de distelvink het hele jaar te zien, zo ook op Recreatiepark de Lork. De vogel trekt ook en grote groepen komen des winters onze kant op. Er zijn heden ten dage veel meer putters dan vroeger. Het succes van putters hangt nauw samen met het gemeentelijk maaibeleid. In de winter zijn het vooral de zaden van de els die door de vogels worden gegeten. Zolang de gemeente er voor kiest om dan de elzen niet te snoeien, wacht de putters een waar feestmaal. Ook uitgebloeide distelsoorten dragen zaden en uiteraard zijn de distelvinken hiervoor te porren. Tegenwoordig echter wordt er een veel te intensief maaibeleid toegepast, onder andere in natuurgebieden. Het is te hopen dat hier voldoende aandacht voor komt. De vogel die zo onbaatzuchtig onze Heiland hielp in Zijn Lijden verdient zelf het lijden ook niet. Een chaletpark vol kwinkelerende puttertjes is een plek om moed en hoop uit te putten.
Reactie plaatsen
Reacties